Wydarzenie w ramach Pardes Festival 2026 | 11-13 września | 18-20 września |

Bracia czescy – spadkobiercy nauki Jana Husa – stanowią o specyfice dziejów Leszna. Prześladowani w ojczyźnie, szczególnie w czasie wojny trzydziestoletniej, znaleźli w Polsce azyl. Od XVII wieku centralną siedzibą władz tego wyznania było Leszno; tu funkcjonowała intelektualna elita Jednoty.

Bracia utrzymywali kontakty ze środowiskami protestanckimi w Szwajcarii, Anglii, Holandii i państwach niemieckich. Szeroka sieć powiązań wyznaniowych, kulturalnych i naukowych skutkowała m.in. powstaniem zasobnego archiwum i biblioteki. Instytucje te i ich zbiory odzwierciedlały wysoki poziom edukacji oraz rozległe horyzonty.

Obecnie część ich bogatej spuścizny w postaci dawnego wyposażenia kościoła św. Jana znajduje się w Muzeum Okręgowym w Lesznie i stanowi unikatowe w skali Europy dziedzictwo braci czeskich. Znaczący wpływ na obecność Jednoty w Polsce, jej osiągnięcia literackie i naukowe, mieli właściciele Leszna w XVI i XVII wieku – ród Leszczyńskich.
W niedzielne przedpołudnie przedstawimy opowieść o tym, kim byli bracia czescy, dlaczego osiedli w Lesznie i jaką rolę w tym dziele odegrali Leszczyńscy, jakie trwałe ślady pozostawiła Jednota w polskiej kulturze; zastanowimy się, dlaczego wizja edukacji zaproponowana przez Jana Amosa Komeńskiego jest tak prosta w swej idei i tak trudna w realizacji. Na koniec poszukamy czeskich tropów we współczesnym Lesznie i przyjrzymy się cennym zabytkom na stałej ekspozycji.

Prowadzenie: dr Kamila Szymańska

Zapoznaj się z całym programem Pardes Festival 2026